Krzyż wyrzucony na śmietnik

Tuż przy wysypisku śmieci znajduje się plac, na którym składowany jest gruz. Kilka dni temu na zwały odpadów trafiły nagrobki oraz krzyże.

Kto chce się pozbyć gruzu, może złożyć go za niewielką wypłatą przy gryfińskim wysypisku śmieci. Kilka dni temu na zwałach tego typu odpadków pojawiły się elementy grobów. Część to tylko fragmenty pomników, zdarzają się jednak i całe płyty z wygrawerowanym imieniem i nazwiskiem. Mocno rzuca się w oczy w podobny sposób wyrzucony krzyż z białego lastryko.
- To nie do pomyślenia, mnie jako katolika to oburza – mówi nam mieszkaniec Gryfina, pragnący zachować anonimowość. - Przecież to jest poświęcone, przecież to część grobu czyichś bliskich, jak można wyrzucać część grobu na śmieci - dodaje.
- Najprawdopodobniej elementy pomników w miejscu gromadzenia gruzu złożyła firma kamieniarska jako gruz - tłumaczy Rafał Mucha, prezes PUK. - Mnie takie rozwiązanie również się nie podoba, jakby nie patrzeć, krzyż jest symbolem religijnym. Ale nie możemy tego nie przyjąć. Trzeba sobie też zadać pytanie, co ze starymi pomnikami robić w chwili, kiedy się je na cmentarzu wymienia na nowe - dodaje.

Tak robi wielu kamieniarzy
Nie wiadomo, kto przywiózł na miejsce gromadzenia gruzu elementy pomników. Nie jest wykluczone, że zrobili to pracownicy PUK zabierając je uprzednio z terenu cmentarza, gdzie zostały porzucone. Bardziej prawdopodobne jest jednak, że jest to sprawka firmy kamieniarskiej prowadzącej swoje prace. Faktem jest, że wyrzucanie pomników na śmieci to pewnego rodzaju standard. Kamieniarze odzyskują do ponownego wykorzystania niewielką ilość elementów. To, co jest niepotrzebne, ląduje na wysypisku.

- Z reguły wiemy, co się dzieje na cmentarzu – mówi Rafał Mucha. – Niestety nie wszystkie firmy kamieniarskie zgłaszają nam prace i tutaj rodzą się problemy. Zdarza się czasami, że pomniki po rozbiórce, wraz z krzyżami, są wyrzucane do śmietnika - dodaje.
Pracownik jednej z firm kamieniarskich w Gryfinie mówi, że w jego firmie już dawno znaleziono na to radę. Podczas wymiany nagrobków krzyż oraz głowica z grawerką jest chowana pod podstawą nowego pomnika. Oznacza to, że poświęcony monument pozostaje tak naprawdę w grobowcu. Na składowisko gruzu trafiają tylko drobne elementy, takie jak krawężniki, podpory, itp.
- Ale w każdym przypadku szef informuje o tym swoich klientów, to dzieje się tylko i wyłącznie za ich zgodą – mówi.
Dodaje jednak, że nie wszystkie firmy kamieniarskie respektują takie zasady.
- Na ten temat wiele razy już w firmie dyskutowaliśmy, nie możemy jednak odmówić przyjęcia na składowisko, mimo że się z takim postępowaniem nie zgadzamy – wyjaśnia Rafał Mucha. - Jeśli ktoś zleca firmie kamieniarskiej wymianę pomnika, to powinien się zainteresować, co kamieniarz zrobi ze starym nagrobkiem. Trzeba zdawać sobie sprawę z tego, że zostanie on w dużej części zniszczony i wyrzucony. To już indywidualna kwestia każdego zleceniodawcy, czy się na to zgodzi, czy znajdzie inne rozwiązanie – dodaje.

Rafał Remont

Księża zajmują stanowisko
ks. dziekan Henryk Krzyżewski, proboszcz parafii pw. Niepokalanego Serca NMP w Gryfinie
To bardzo smutne. Nie wiem, czy to pochodzi z naszego cmentarza, czy może przyjechało do Gryfina z innej miejscowości, ale to nie ma znaczenia. Tak się robić nie powinno. Nikt nie powinien wyrzucać krzyża na wysypisko śmieci. Warto jednak poruszyć inną kwestię. Co z pomnikami robić, kiedy są wymieniane. Są robione lapidaria, może powinno się je składować w takich właśnie miejscach.
ks. Jacek Fabiszak, proboszcz parafii pw. MB Królowej Polski w Radziszewie
To co najmniej nieeleganckie. Przykre jest to, że w tej materii niewiele się zmienia przez lata. Wcześniej niszczono groby żydowskie, w czasach PRL-u natomiast równano z ziemią i niszczono cmentarze dawnych mieszkańców tych ziem. Przykłady mamy nawet na naszych ziemiach. Dla mnie to barbarzyństwo. Co do tego przypadku to sadzę, iż pomniki można byłoby umieścić w godnym miejscu, np. w lapidarium.